Collectief en openbaar | Speelplekken

Speelplekken

Vraag een willekeurige volwassene naar jeugdherinneringen en er komen spannende verhalen over slootje springen, hutten bouwen en boompje wisselen. Spelen wijst op het eeuwige conflict tussen lering en vermaak, tussen uitdaging en gehoorzaamheid, tussen het experiment en het gebaande pad. Spelen is groot worden. Vooral buiten spelen. Kinderen die binnen zitten missen veel, bewegen voorkomt obesitas en de buitenlucht is gezond.

Dat is niet overal even vanzelfsprekend. In de stad is de buitenruimte dichtbebouwd en nemen geparkeerde auto’s veel plek in. Maar ook kan de inrichting van de openbare ruimte uitlokken tot spelen. De stad nodigt uit tot de meest uiteenlopende vormen van spelen, ook voor volwassenen.

Ontwerp en context

Een speelplek heeft een duidelijk programma – spelen – en de speelplekken die saskia de wit ontwerpt, bieden in de eerste plaats daarvoor ruimte en inspiratie. Daarnaast zijn ze onderdeel van de stedelijke ruimte, en dienen als zodanig daarmee in overeenstemming te zijn, om zo kinderen vertrouwd te maken met hun omgeving en die waardevol en begrijpelijk voor ze maken. De grotere verbanden, zoals routes, zijn net zo belangrijk als de plek zelf. Maar ook andersom: als de kinderen afwezig zijn, moeten de speelplekken niet de aanblik bieden van verlaten lunaparkjes. Ontdaan van kinderlijke motoriek blijven de elementaire constructies plekken vormen met een stedelijk karakter, plekken die ook voor de volwassene van betekenis zijn als rustpunt op het stedelijk parcours of als ontmoetingsplaats.

Inrichtingselementen

Om het spelen te verweven met het dagelijks gebruik, worden ook informele spelaanleidingen ingezet als rode draad, ruimtelijke elementen - bosjes, bomen, stoepranden, reliëf - die tegelijkertijd als spelaanleiding kunnen dienen. Het standaardmeubilair wordt tot een minimum teruggebracht om een zo uiteenlopend mogelijk gebruik uit te lokken. Een aantal standaardtoestellen (zoals de schommel) blijft van belang, omdat deze een rol spelen in de (motorische) ontwikkeling van het kind, of omdat het samenspelen stimuleert. Daarnaast wordt vooral gezocht naar objecten die niet vanzelfsprekend in gebruik zijn en die op meerdere manieren te gebruiken zijn. Zo worden kinderen in hun creativiteit uitgedaagd.

Materialen

Bij de materiaalkeuze spelen verschillende uitgangspunten een rol. Materialen en kleuren dienen te passen in, of aanvulling te geven op de omgeving. Daarnaast wordt gezocht naar materialen die de zintuigen prikkelen (koud, warm, glad, zacht, ruw) en spelaanleidingen geven: zo veel mogelijk natuurlijke en expressieve materialen als hout en roestvrijstaal, en een minimum aan kunststof. Beplanting waaraan de natuurlijke invloeden ervaarbaar zijn (herfstkleur, noten, bloei) kunnen een meerwaarde geven aan een plek. Vanzelfsprekend wordt gelet op duurzaamheid, onderhouds- en milieuvriendelijkheid, en veiligheid.